Penyebaran Tradisi Kain Tenunan Brunei - Haji Wahsalfelah, Siti Norkhalbi (SUSURGALUR, 2015)
IKHTISAR: Bertenun kain merupakan salah satu kemahiran yang terawal dimiliki oleh manusia. Dalam pada itu, interaksi budaya yang berlaku melalui hubungan politik dan perdagangan di antara negara-negara luar dan Brunei telah menyumbang kepada kewujudan dan penyebaran tradisi seni tenun dalam tamadun Brunei. Bertenun kain, dengan demikian, merupakan salah satu kemahiran yang dimiliki oleh kaum wanita puak Brunei. Melalui catatan pengkaji-pengkaji tempatan menjelaskan bahawa sejarah awal tradisi bertenun kain di Brunei dipercayai dibawa oleh Raja Majapahit dari Jawa, Indonesia, yang pada suatu ketika pernah menaungi Brunei. Selain itu, interaksi luar dengan Brunei melalui penghijrahan, hubungan politik, dan perdagangan juga dilihat mempunyai pengaruh dalam tradisi kain tenunan, yang tidak terhad pada kemahiran bertenun tetapi juga dari segi motif, reka bentuk, warna, dan bahan mentah. Bagi menghasilkan kain tenunan, dengan demikian, Brunei masih bergantung kepada negara-negara luar untuk membekalkan bahan-bahan mentah. Kertas kerja ini akan membincangkan pengaruh-pengaruh luar terhadap sejarah kewujudan dan kesinambungan tradisi kain tenunan di Brunei Darussalam. Kertas kerja ini juga akan menyentuh tentang pengaruh Kesultanan Melayu Brunei terhadap penyebaran pengeluaran dan penggunaan kain tenunan pada peringkat serantau, sama ada di pulau Kalimantan dan Sumatera mahupun di Semenanjung Malaysia dan negara Asia Tenggara lainnya.KATA KUNCI: Interaksi Budaya; Hubungan Politik dan Perdagangan; Penyebaran Tradisi; Bertenun Kain; Bangsa Brunei.Â ABSTRACT: âDissemination of Brunei Weaving Traditionsâ. Cloth weaving is one of the earliest skills possessed by human beings. In the meanwhile, the interaction of the prevailing culture through political and trade relations between foreign countries and Brunei have contributed to the emergence and dissemination of weaving traditions in Brunei civilization. Cloth weaving is one of the skills possessed by Brunei Malay women. Local researchers accounted that, historically, weaving tradition was believed to be influence brought by the Majapahit Empire of Java, Indonesia, which at one point had protected Brunei. In addition, external interaction with Brunei through migration, trade, and political relations are also seen to have influenced the weaving traditions that is not limited to textile weaving skills, but also in terms of motifs, designs, colours as well as raw materials. In order to produce woven textiles, Brunei Darussalam is still dependent on foreign countries to supply raw materials. This paper will discuss the influence of external influences on the history and the continuity of weaving traditions in Brunei Darussalam. This paper will also touch on the influence of the Malay Sultanate of Brunei on the dissemination of production and the use of cloth at the regional level, such as in Borneo and Sumatera islands as well as Malaysia and other Southeast Asian countries.KEY WORD: Cultural Interaction; Trade and Political Relations; Dissemination of Traditions; Cloth Weaving; Brunei People.About the Author: Dr. Siti Norkhalbi Haji Wahsalfelah ialah Pensyarah Kanan di Akademi Pengajian Brunei UBD (Universiti Brunei Darussalam), Jalan Tunku Link, BE 1410, Bandar Seri Begawan, Negara Brunei Darussalam. Bagi urusan sebarang akademik, penulis boleh dihubungi secara terus melalui emel di: norkhalbi.wahsalfelah@ubd.edu.bnHow to cite this article? Haji Wahsalfelah, Siti Norkhalbi. (2015). âPenyebaran Tradisi Kain Tenunan Bruneiâ in SUSURGALUR: Jurnal Kajian Sejarah & Pendidikan Sejarah, Vol.3(2), September, pp.191-204. Bandung, Indonesia: Minda Masagi Press and UBD Bandar Seri Begawan, Brunei Darussalam, ISSN 2302-5808.Chronicle of the article: Accepted (August 3, 2015); Revised (August 24, 2015); and Published (September 30, 2015).