KRITIK SOSIAL SAJRONE NOVEL ING SATENGAHING ALAS BRONGKOS ANGGITANE TIWIEK SA (TINTINGAN SOSIOLOGI SASTRA) (Universitas Negeri Surabaya, 2016)
Abstrak Novel Ing Satengahing Alas Brongkos anggitane Tiwiek SA ngandhut kritik sosial kang onjo. Novel Ing Satengahing Alas Brongkos banjur dicekak dadi ISAB. Kritik sosial iki minangka gegambaran saka uripe manungsa ing kanyatan. Kritik sosial iki dikarepake pangripta bisa nambahi wawasan tumrap manungsa supaya bisa nglakoni urip luwih apik lan tinata. Bisa dadi kaca benggala tumrap manungsa supaya bisa ndandani kaluputan kang tau dumadi sadurunge. Kritik sosial kang ana sajrone novel ISAB anggitane Tiwiek SA iki bakal ditintingi kanthi nggunakake tintingan sosiologi sastra. Adhedhasar andharan kasebut bisa dijupuk undering panliten yaiku (1) kritik sosial apa wae kang ana sajrone novel ISAB? (2) kepriye gayute kritik sosial sajrone novel ISAB klawan kanyatan? Saka underan panliten mau, nduweni ancas (1) ngandharake kritik sosial sajrone novel ISAB. (2) ngandharake gayute kritik sosial sajrone novel ISAB klawan kanyatan. Dene paedahe panliten iki yaiku kanggo nyengkuyung pangrembakane karya-karya sastra Jawa Modern, digunakake minangka bahan pasinaon apresiasi lan bisa didadekake sumber informasi ngenani kritik sastra, sarta nambahi kawruh ngenani perangane karya sastra, pigunane tintingan sosiologi kanggo ngonceki karya sastra lan bisa uga menehi kreteg supaya luwih gampang anggone ngerteni lan mahami isi kang kinandhut sajrone novel ISAB. Landhesan teori sajrone panliten iki nggunakake sosiologi sastra kang diandharake dening Iant Watt mligine teori kang kapindho yaiku sastra minangka kaca benggala kanggo masyarakat, kang ditliti sepira adohe sastra njlentrehake urip kang ana ing masyarakat. Panliten iki nggunakake metodhe panliten deskriptif kualitatif. Sumber dhatane yaiku novel ISAB anggitane Tiwiek SA lan pawarta ing internet. Dene, dhata panliten yaiku tembung-tembung, ukara, lan wacana kasusastran sajrone novel ISAB. Cara ngumpulake dhata yaiku studi kapustakan, seleksi dhata, lan analisis dhata. Sajrone ngolah dhata tumuju tintingan sosiologi sastra kabantu dening analisis struktur, dene perangan liyane digunakake kanggo nyengkuyung madege tema. Kritik sosial sajrone novel ISAB iki ngandharake ngenani (1) kritik sosial tumrap wong bebojoan kayata kabutuhan ekonomi, tumindak sewenang-wenang marang sisihane, tumindak sedheng, lan tumindak wani marang sisihan (2) kritik sosial tumrap tumindak durjana kayata apus-apus, pelecehan seksual, ngruda paksa, lan ngrampog (3) kritik sosial tumrap panguwasa kayata panguwasa kang tumindak sawenang-wenang, panguwasa kang ngumbar janji, lan panguwasa kang thuk mis (4) kritik tumrap wanita matrealis (5) kritik tumrap sipat gumedhe.