Imej Telur dan Ayam dalam Masyarakat Melayu Brunei: Hubungannya dengan Folklor dan Sejarah

Haji Mail, Awang Asbol bin

SUSURGALUR
Vol 3, No 1 (2015)

IKHTISAR: Folklor merupakan salah satu dari aspek budaya sesuatu masyarakat yang berhubung-kait dengan alam kehidupan dan persekitaran mereka. Ia biasanya diwarisi secara turun-temurun dari satu generasi ke satu generasi yang lain. Folklor di kalangan masyarakat buta huruf akan berkembang menerusi tradisi lisan dan pengajaran secara tidak formal. Bagi yang mengenal tulisan, ia akan tersebar dalam bentuk tulisan, di samping dalam bentuk lisan serta pengajaran. Dalam masyarakat Melayu Brunei, memang terdapat imej telur dan ayam, yang terjalin dalam folklor berbentuk cerita dan bukan cerita. Makalah ini cuba meneliti bagaimana imej telur dan ayam sebagai haiwan peliharaan dan bahan makanan kepada masyarakat Melayu Brunei, dan mempunyai hubungan dengan folklor dan sejarah negara. Imej telur boleh dilihat dalam folklor bentuk cerita, yang digambarkan oleh “Cerita Awang Semaun”, tentang asal-usul keturunan Sultan-sultan Brunei berasal dari telur dari kayangan. Imej telur juga boleh dilihat melalui nyanyian kanak-kanak yang ada unsur erotik dan menghibur. Manakala imej ayam dalam folklor bentuk cerita boleh dilihat dalam hubungan Brunei dengan Majapahit di Jawa, serta Perang Saudara pada abad ke-17 Masihi di Brunei. Imej ayam juga memperlihatkan adanya unsur-unsur kepercayaan kepada masyarakat Melayu Brunei. KATA KUNCI: Folklor, tafsiran sejarah, imej telur dan ayam, masyarakat Melayu Brunei, cerita dan bukan cerita, serta sejarah negara.    ABSTRACT: “Images of Egg and Chicken in Brunei Malay Community: Its Relationship with Folklore and History”. Folklore is one of the cultural aspects of a community that relates to the nature of life and their environment. It is usually inherited from one generation to another generation. Folklore in the illiterate people will grow through the oral tradition and informal teaching. For those who know writing, it will spread in writing, as well as in oral form and instruction. In Brunei Malay community, there are the images of egg and chicken, which were embedded in folklore a story and not the story. This paper attempts to examine how the images of egg and chicken as breed animal and food to Brunei Malay community, and have a relationship with the folklore and history of the country. Image of egg can be seen in the form of folklore stories, illustrated by “Stories of Awang Semaun”, about the origins of the Sultans of Brunei descent derived from eggs of heaven. Image of egg can also be seen through childrens songs that have elements of erotic and entertaining. While an image of chicken in folklore story form can be seen in the relationship between Brunei and Majapahit in Java, as well as the Civil War in the 17th century AD in Brunei. Image of chicken shows also the elements of beliefs in Brunei Malay community.KEY WORD: Folklore, historical interpretation, images of egg and chicken, Brunei Malay community, the story and not the story, and history of the country.About the Author: Prof. Madya Dr. Haji Awang Asbol bin Haji Mail ialah Pensyarah Kanan di Pengajian Sejarah dan Antarabangsa, Fakulti Sastera dan Sains Sosial UBD (Universiti Brunei Darussalam), Jalan Tungku Link, BE 1410, Negara Brunei Darussalam. Bagi urusan sebarang akademik, penulis boleh dihubungi secara terus via emel di: [e-mail] to cite this article? Asbol bin Haji Mail, Awang. (2015). “Imej Telur dan Ayam dalam Masyarakat Melayu Brunei: Hubungannya dengan Folklor dan Sejarah” in SUSURGALUR: Jurnal Kajian Sejarah & Pendidikan Sejarah, Vol.3(1), Maret, pp.19-30. Bandung, Indonesia: Minda Masagi Press and UBD Bandar Seri Begawan, Brunei Darussalam, ISSN 2302-5808.  Chronicle of the article: Accepted (December 12, 2014); Revised (January 29, 2015); and Published (March 24, 2015).