cover
Contact Name
Ida Ayu Sukma Wirani
Contact Email
idaayusukmawirani@gmail.com
Phone
+6287762000445
Journal Mail Official
idaayusukmawirani@gmail.com
Editorial Address
Jl. Udayana No. 11, Singaraja, Banjar Tegal, Kec. Buleleng, Kabupaten Buleleng, Bali 81116
Location
Kota denpasar,
Bali
INDONESIA
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha
ISSN : 26141914     EISSN : 25992627     DOI : http://dx.doi.org/10.23887/jpbb.v6i2
Core Subject : Education,
As an international, multi-disciplinary, peer-refereed journal, the scope of this journal is in learning and instruction area which provides a platform for the publication of the most advanced scientific researches in the areas of learning, development, instruction and teaching at Balinese Language Education Undiksha. The journal welcomes original empirical investigation. The papers may represent a variety of theoretical perspectives and different methodological approaches. They may refer to any age level, from infants to adults and to a diversity of learning and instructional settings, from laboratory experiments to field studies. The major criteria in review and the selection process concerns the significance of the contribution to the area of learning and instruction. Instruction, learning and teaching, curriculum development, learning environment, teacher education, educational, technology, and educational development at PBalinese Language Education Undiksha
Arjuna Subject : Umum - Umum
Articles 43 Documents
Search results for , issue "Vol 3, No 1 (2016):" : 43 Documents clear
NUREKSAIN SESURATAN PASANG AKSARA BALI RING SAJERONING PAPAN WASTA SANE WENTEN RING SD SE-KECAMATAN JEMBRANA ., Mei Aryantini Ni Luh Putu; ., Dra. Made Sri Indriani, M.Hum.; ., Ida Bagus Made Ludy Paryatna, S.S.
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.6989

Abstract

Tetilik puniki matetujon nlatarang indik (1) sukating aksara Bali, (2) kaiwangan lan sesuratan pasang aksara Bali sane patut miwah (3) kawentenan ringkesan ring papan wasta SD Se-Kecamatan Jembrana. Jejering tetilik inggih punika papan wasta SD se-Kecamatan Jembrana. Panandang tetilikannyane inggih punika sukating aksara Bali lan pasang aksara Bali. Tetilik puniki nganggen palihan tetilik deskriptifkualitatiflan nganggen kramaning pratiaksa miwah kramaning dokumentasi. Data tureksa sane kaanggen minakadi: (1) data sane kajudi, (2) data sane katur lan (3) tetingkesan. Pikolih ring tetilikan puniki (1) sukating aksara Bali ring papan wasta kantun wenten sesuratan aksara Bali sane nenten nginutin sukat/sukating aksara Bali minakadi: ulu, pepet, surang, taleng/taling, tedong, suku, bisah, adeg-adeg, gantungan ta, gantungan da, gantungan ja, gantungan ka, suku kembung, guwung lan carik siki miwah carik kalih. (2) kaiwangan lan sesuratan pasang aksara Bali sane patut ring sesuratan papan kantun akeh kapanggihin kaiwangan ri sajeroning nyurat kruna miwah lengkara yening selehin nginutin pasang aksara Bali taler sampun wenten sesuratan sane nginutin pasang aksara Bali lan (3) kawentenan ringkesan ring papan wasta SD Se-Kecamatan Jembrana kantun kapanggihin sesuratan ringkesan puniki yening selehin wenten sane durung nginutin pasang aksara Bali. Tetilik puniki nyantenang kantun akeh pabinayan indik sukating aksara Bali miwah pasang aksara Bali. Saking tetilik puniki kaaptiang parajana Bali sayan urati indik kawentenan sesuratan pasang aksara Bali lan majeng ring panilik lianan mangda nincapang malih indik tetilikan sane mapaiketan sareng sesuratan Pasang Aksara Bali ring papan wasta.Kata Kunci : pasang aksara, papan wasta, sukating This research was aimed at describing (1) the font size of Balinese letters used in Balinese writing, (2) the errors in the Balinese writing of name sign and (3) the abbreviations that occur in the name sign of elementary schools in Jembrana Regency. This study used descriptive qualitative design. The subject of this research was the name sign of elementary schools in Jembrana Regency. Meanwhile, the object of this research was the font size of Balinese letter used. This study was designed as descriptive qualitative research and the data collection process was conducted by using observation and documentation method. The data analysis method used was descriptive qualitative method with some phases: (1) data identification, (2) data presentation (3) conclusion. The result of this research showed that (1) there were still some Balinese letters used in the Balinese writing of the name sign of elementary school in Jembrana Regency that did not follow the rule of Balinese letters writing, namely sukating aksara Bali such as: ulu, pepet, surang, taleng/taling, tedong, suku, bisah, adeg-adeg, gantungan ta, gantungan da, gantungan ja, gantungan ka, suku kembung, guwung, carik siki and carik kalih., (2) there were still some errors that occurred in the Balinese writing of name sign of elementary school in Jembrana in terms of words and sentences errors if analyzed using Balinese letters writing rules and (3) there were still some errors in abbreviation writings in the name sign of elementary schools in Jembrana Regency if analyzed by using Balinese letters writing rules. This research is expected to be able to make Balinese people pay more attention on Balinese letter writing in the name signs of any institutions and it is expected that this research will be followed by other researches regarding Balinese letter writing in name signs.keyword : letters, name signs, font size
SESELEH GUNA SARAT PAGURON-GURON LAN PITEKET SAJERONING KAHURIPAN SANE WENTEN RING PUPULAN CERPEN "BELOG" RERIPTAN I PUTU GEDE RAKA PRAMA PUTRA ., Ni Kadek Lia Agustini; ., Prof. Dr. I Nengah Martha,M.Pd; ., Ida Ayu Putu Purnami, S.S., M.Pd
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.7173

Abstract

Tetilikan puniki matetujon mahbahan (1) guna sarat paguron-guron pupulan cerpen “Belog” reriptan I Putu Gede Raka Prama Putra, (2) piteket pupulan cerpen “Belog” reriptan I Putu Gede Raka Prama Putra. Tetilikan puniki pinaka tetilikan kapustakaan sane madue sifat deskriptif kualitatif. Jejering tetilik puniki inggih punika pupulan cerpen “Belog” reriptan I Putu Gede Raka Prama Putra. Penandang tetilik puniki inggih punika guna sarat paguron-guron lan piteket pupulan cerpen “Belog” reriptan I Putu Gede Raka Prama Putra. Tetilikan puniki nganggen kali kramaning mupulang data inggih punika kramaning dokumentasi miwah studi pustaka taler dokumentasi kawantu antuk nganggen piranti tetilik marupa kartu data. Data tureksa sane kaanggen inggih punika (1) nyelehin Data, (2) nyorohang data, (3) pangwedar data, (4) pamicutet. Pikolih tetilikan puniki nyantenang (1) guna sarat paguron-guron ring pupulan cerpen “Belog” reriptan I Putu Gede Raka Prama Putra kapolihang 7 (pitu) inggih punika parama tatwa (religius), arjawa (jujur), winaya (disiplin), pasawitran (bersahabat/komunikatif), urati ring palemahan (peduli lingkungan), urati ring pasemetonan (peduli sesama), lan sutindih (tanggung jawab). (2) Piteket sane wenten ring pupulan cerpen “Belog” puniki samian mabuat pisan majeng ring krama pamekasnyane para yowana. Dumogi para krama prasida nglestariang lan nglimbakang kasusastraan Bali pamekasnyane pupulan cerpen.Kata Kunci : cerpen, guna sarat paguron-guron, piteket This study aims to describe (1) the value of character education collection of short stories "Belog" by I Putu Gede Raka Prama Putra, (2) the mandate of the short story collection "Belog" by I Putu Gede Raka Prama Putra. This research is descriptive qualitative nature of the libraries. The subjects were a collection of short stories "Belog" by I Putu Gede Raka Prama Putra. The object of this study is the value of character education and the mandate contained in the collection of short stories "Belog" by I Putu Gede Raka Prama Putra. This study uses two methods of data collection which is the method of documentation and literature as well as the documentation is assisted by using a research tool in the form of a data card. Data analysis methods were used: (1) data analysis, (2) classification of data, (3) explain the data, (conclusion). The results of this study is to show (1) the value of character education in the short story collection "Belog" by I Putu Gede Raka Prama Putra obtained seven (7) that is religious, honest, disciplined, friendly / communicative, caring environment, caring neighbor, responsibility. (2) the mandate in the short story collection "Belog" This is all very useful for people, especially young children. Hopefully the community can preserve Bali in particular literary short story collection.keyword : character building, mandate, short stories
SESELEH TES OBJEKTIF AKHIR SEMESTER GANJIL BASA BALI KELAS XII SMA NEGERI 2 SINGARAJA 2015/2016 SAKING PARINDIKAN SEBARAN KOGNITIF, VALIDITAS LAN RELIABILITAS, MIWAH KONSTRUKSI OPTION ., I Putu Widhi Astika; ., Drs.I Wayan Wendra,M.Pd; ., Dra. Sang Ayu Putu Sriasih,M.Pd
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.7422

Abstract

Tetilikan puniki matetujon nlatarang indik (1) sebaran kognitif, (2) validitas lan reliabilitas, miwah (3) konstruksi option tes objektif akhir semester ganjil basa Bali kelas XII SMA Negeri 2 Singaraja 2015/2016. Palihan tetilik sane kaanggen inggih punika deskriptif kuantitatif. Jejering tetilik puniki marupa tes objektif akhir semester ganjil basa Bali kelas XII SMA Negeri 2 Singaraja 2015/2016. Panandangnyane inggih punika sebaran kognitif, validitas lan reliabilitas, miwah kontruksi option. Tetilikan puniki nganggen sampel sane kaambil nganggen tabel bilangan random antuk akehnyane sampel 60. Duaning asapunika, data sane kabuatang kapupulang nganggen kramaning dukomentasi miwah piranti kartu data. Data-data inucap katureksa nganggen statistik deskriptif miwah inferensial. Pikolih tetilik nyinahang sebaran kognitif tes akhir semester ganjil basa Bali kelas XII SMA Negeri 2 Singaraja 2015/2016 nenten maimbang (proporsional) inggih punika 17,5% C1, 30% C2, 25% C3, 7,5% C4, 5% C5, miwah 15% C6. Validitas lan reliabilitas tes inucap madue kautaman sedeng sane kacihnayang saking pikolih pawilangan ngamolihang koefisien validitas 0,599 miwah koefisien reliabilitas 0,603. Sakewanten saking parindikan konstruksi option, tes inucap madue kautaman sane pinih becik antuk rerata 96,88. Malarapan saking pikolih tetilik punika nyihnayang tes akhir semester ganjil kelas XII SMA Negeri 2 Singaraja 2015/2016 kautamannyane patut katincapang antuk ngamecikang malih tes inucap.Kata Kunci : seseleh tes objektif basa Bali This research have function for describe (1) cognitivism (2) validity and reliability (3) construction option objective test in last odd semester Balinese language twelve class in SMA Negeri 2 Singaraja 2015/2016. The method used in this research is quantitative describe. The subject of research is objective test in last odd semester Balinese language twelve class in SMA Negeri 2 Singaraja 2015/2016. The object is: cognitivism, validity and reliability, and construction option. This research used samples the take from random number table with 60 samples. Therefore data collection do used documentation method with data card instrument. Analisys data used describe statistic and inferential. Result of research show that distribution cognitivism last semester test Balinese language twelve class in SMA Negeri 2 Singaraja 2015/2016 not balanced there are: 17,5% C1, 30% C2, 25% C3,7,5% C4, 5% C5, and 15% C6. That validity and realibity have good quality the show from result calculation get validity coefficient 0,599 and realibity coefficient 0,603. But terms contruction option, that test has better quality with score average 96,88. Based of that research show the last test in odd semester Balinese language twelve class in SMA Negeri 2 Singaraja 2015/2016 has quality thea must upgraded with method doing revision of that test.keyword : analisys objective test balinese language
KAWENTENAN LAN GUNA SARAT SASTRA GANTIAN RING DESA TERUNYAN ., I Wayan Eskayasa; ., Ida Ayu Sukma Wirani, S.S. M.Pd; ., Prof. Dr. I Nengah Martha,M.Pd
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.6869

Abstract

Penelitian ini bertujuan mendeskripsikan (1) cerita lisan di Desa Terunyan, (2) nilai yang ada di cerita lisan Desa Terunyan, dan (3) keberadaan cerita lisan di Desa Terunyan. Penelitian ini dirancang sebagai penelitian deskriptif kualitatif. Subjek penelitian ini adalah cerita lisan di Desa Terunyan. Objek penelitiannya adalah jenis-jenis, nilai dan keberadaan cerita lisan di Desa Terunyan. Pengumpulan data dilakukan dengan menggunakan metode observasi, wawancara, dan dokumentasi kemudian dokumentasi dibantu dengan menggunakan kartu data. Hasil penelitian ini menunjukan bahwa (1) jenis-jenis cerita lisan di Desa Terunyan didapatkan 13 cerita lisan yaitu 10 legenda, 2 mitos, 1 dogeng. (2) Keberadaan cerita lisan yang didapatkan cerita lisan yang paling banyak diketahui oleh masyarakat Desa Terunyan yaitu legenda dalem solo, legenda Kebo Iwa membatu masyarakat Terunyan membuat jalan batu gede, dan mitos Barong Brutuk. (3) nilai di cerita lisan Desa Terunyan didapatkan 12 yaitu keindahan, kultural , filosofis, 9 nilai pendidikan karakter yaitu, agama, toleransi, kerja keras, kreatif, mandiri, rasa ingin tahu, bersahabat, peduli lingkungan, tanggung jawab. Adapun saran dari penelitian ini agar melestarikan dan mengembangkan kesusastraan Bali khususnya cerita lisan. Kata Kunci : cerita lisan, nilai This research aimed to describe (1) the oral story in Terunyan Village, (2) the value of oral story in Terunyan village, and (3) the existence of oral story in Terunyan village. This study was designed as descriptive qualitative study. The subject of this study was the oral story in Terunyan village. The objects of this study were the types of oral story, the value of the oral story, and the last the existence of oral story in Terunyan village. Data collection was done by using observation method, interview, and documentation. The process of documentation was supported by using data card. According to the results of this study, (1)There are thirteen types of oral story in Terunyan village, ten legends, two myths, and one fairytale. (2) The types of oral stories which are most widely known by the people in Terunyan village are the legends of Dalem Solo, the legend of Kebo Iwa where the people believe that this story helped the people in Terunyan made jalan batu gede, and the last is the myth of Barong Brutuk. (3) The values in oral stories which found are twelve, namely beauty, cultural, philosophical, also there are nine characters of education namely religion, tolerance, hard work, creative, independent, curiosity, friendly, caring environment, and the last responsibility. The suggestions from this study are to preserve and develop Bali literary especially oral story in Bali.keyword : story, values
KAWENTENAN CAMPUH KODE RING PUPULAN TEMBANG POP BALI BAHAGIA ITU SEDERHANA OLIH LEEYONK SINATRA ., Ida Ayu Kade Widiastuti; ., Prof. Dr. I Nengah Martha,M.Pd; ., Ida Bagus Putra Manik Aryana, S.S., M.
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.7055

Abstract

Tetilikan kualitatif puniki matetujon (1) nlatarang soroh campuh kode sane kaanggen ring sajeroning pupulan tembang pop Bali druen Leeyonk Sinatra sane kapalih dados kalih (a) campuh kode manut pawiwit basa miwah (b) campuh kode manut kerta basa. (2) nlatarang parindikan sane ngawinang wentennyane campuh kode ring sajeroning pupulan tembang pop Bali druen Leeyonk Sinatra. Jejering tetilikan puniki inggih punika pupulan tembang pop Bali Bahagia Itu Sederhana olih Leeyonk Sinatra miwah indik panandangnyane inggih punika campuh kode. Ring data tureksa saking tetilikan puniki nganggen deskriptif kualitatif sane marupa reduksi data, pangwedar data miwah pamicutet (verifikasi). Pikolih saking tetilikan puniki inggih punika (1) soroh campuh kode sane kapalih dados kalih inggih punika (a) campuh kode manut pawiwit basa kapolihang 88 data sane marupa campuh kode ka tengah 85 data miwah campuh kode ka sisi 3 data, nanging nenten kapolihang campuh kode cecampuhan ring sajeroning tetilikan puniki. (b) soroh campuh kode manut kerta basa kapolihang antuk 101 data sane marupa 66 data undagan kruna, 26 data undagan frasa, miwah 9 data undagan klausa. (2) Parindikan sane ngawinang wentennyane campuh kode ring pupulan tembang pop Bali Bahagia Itu Sederhana olih Leeyonk Sinatra inggih punika wenten 13 parindikan minakadi (1) akidiknyane panganggen kode, (2) parinama sane pinih kaloktah, (3) pawicara utawi praragan pawicara, (4) sawitra pawicara, (5) genah nongos miwah genah mabebaosan, (6) wangun bebaosan, (7) parindikan, (8) kawigunan miwah tetujon, (9) soroh lan undagan tutur basa, (10) wentennyane pamaos katiga, (11) unteng bebaosan, (12) anggen bebanyolan, miwah (13) anggen bebungahan. Piteket indik campuh kode puniki mawiguna pisan ring sajeroning peplajahan santukan pangajahan basa Bali pastika mabuat pisan nganggen basa sane tiosan anggen jalaran ngeter paplajahan mangda prasida dangan miwah elah katerima tur tetujon saking bebaosan punika kaanggen tetimbangan ri kalaning ngambil utawi nganggen kruna-kruna saking basa tiosan sane patut kadodosang basa Bali miwah sane nenten patut kaanggen ring mabebaosan basa Bali.Kata Kunci : campuh kode, tembang pop Bali The purposes of this study are (1) To explain the types of code mixing that is used in the compilation of Balinese pop song entitle “Bahagia Itu Sederhana” by Leeyonk Sinatra, which are divided into two, they are (a) Code mixing based on the source language (b) Code mixing based on the level of the language (2) To explain the factor that causes the Code Mixing exists in the compilation of Balinese pop song entitle “Bahagia Itu Sederhana” by Leeyonk Sinatra. The subject of this study is the compilation of Balinese pop song entitles “Bahagia Itu Sederhana” by Leeyonk Sinatra and the object of this study is the Code Mixing itself. Moreover the method of data collection is descriptive qualitative, in form of data reduction, data display and verification data. The result of this study shows that (1) The type of code mixing which are divided into two, they are (a) Code mixing based on the source language that obtained 88 data in which 85 data belongs to innercode-mixing and 3 data belongs to outer code-mixing, while there is no hybrid code mixing that found in this study. (b) Code Mixing based on the level of the language obtained 101 data in which 66 in form of word, 26 data in form of phrase and 9 data in form of clause. (2) There are at least 13 factors that cause the code mixing exist in this Balinese pop song, those are: (1) the minimum user of the code, (2) the use of popular term, (3) the speakers and their personality, (4) listener, (5) the place and time of the conversation occur, (6) the main of the conversation, (7) the reason, (8) function and purpose of the conversation, (9) types and level of the language, (10) the existence of the third person, (11) the topic, (12) the jokes and (13) the prestige. The recommendations from the discussion of code-mixing is very useful in learning Balinese because Bali is indispensable to use the language as an introduction to learning because certainly will be easily accepted and understood. And the purpose of communication that can be used as consideration in taking or using words from other languages which must be used in the Balinese language and which does not speak the language used in Bali.keyword : code mixing, Balinese pop song
CAMPUH KODE SANE WENTEN RING RONG BALI ORTI KORAN BALI POST RAHINA REDITE PAMIJILAN NOVEMBER-DESEMBER WARSA 2015 ., Ni Made Prabandari Listiani; ., Dra. Sang Ayu Putu Sriasih,M.Pd; ., Dra. Made Sri Indriani, M.Hum.
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.7409

Abstract

KUUB Tetilikan puniki matetujon nlatarang (1) campuh kode manut soroh lan undagan wangun basa sane wenten ring wagian Bali Orti koran Bali Post rahina Redite pamijilan November-Desember warsa 2015, (2) pakrana campuh kode, lan (3) kepahan campuh kode sane pinih akeh metu manut undagan wangun basa. Jejering tetilikan inggih punika rong Bali Orti koran Bali Post rahina Redite pamijilan November-Desember warsa 2015. Panandang tetilikan inggih punika campuh kode. Tetilikan puniki nganggen palihan tetilikan deskriptif kualitatif lan nganggen kramaning analisis konten miwah dokumentasi. Data tureksa sane kaanggen minakadi identifikasi data, reduksi data klasifikasi data, interpretasi, deskripsi data lan panyutetan. Pikolih ring tetilikan puniki (1) campuh kode ka tengah kapolihang 290 kruna, 102 frasa, 7 idiom, campuh kode ka sisi 26 kruna, 2 frasa, 9 idiom, campuh kode campuhan 10 kruna, 10 frasa, (2) pakrana campuh kode sane wenten inggih punika parindikan panutur/pamaos lan parindikan basa, lan (3) kepahan campuh kode sane pinih akeh metu manut undagan wangun basa inggih punika kruna, kapanggihin 327 kruna. Saking tetilikan puniki kaaptiang mangda malih nelebin indik kosabasa basa Bali mangda samian wagian Bali Orti nganggen basa Bali lan prasida ngajegang basa Bali ring jagat Bali puniki, taler ring panilik sane lianan mangda tetilikan puniki kalanturang lan tincapang malih indik campuh kode ring satua bawak utawi sane lianan. Kata Kunci : Kruna jejaton: Bali Orti, campuh kode, koran Bali Post. Abstract This study is aimed to describe (1) code-mixing according to the type and classification elements of language that are in the part of Bali Orti Bali Post newspaper Sunday edition in November-December 2015, (2) the cause of code-mixing, and (3) code-mixing of the most widely by the elements of language level. The subjects of this study was the part of Bali Orti Bali Post newspaper Sunday edition of November-December 2015. The object of this study is code-mixing. This study used descriptive qualitative research design and data collection using content analysis and documentation. The collection of data used to wear phases, as the identification of the data, data reduction, classification of data , interpretation, description of the data, and inference. The results of this study (1) code-mixing into obtained a number of 290 words, 102 phrases, 7 idioms, code-mixing outside the 26 words, 2 phrases, 9 idiom, as well as code-mixing a mixture of 10 words, 10 phrases, (2) the cause of code-mixing is where speaker and where the language and (3) a part of code-mixing according to the level of the most widely code-mixing is words, is founded 327 words. This study is expected to further improve the vocabulary of the language, so that is all parts of Bali Orti is using Balinese language and can preserve the Balinese language, in addition to other researchers hoped the study continued and improved return on code-mixing in short stories or other media. keyword : Key words : Bali Orti, code-mixing, Bali Post newspaper.
NGAWIGUNAYANG MODEL PEMBELAJARAN KOOPERATIF TIPE MAKE A MATCH ANGGEN NINCAPANG KAWAGEDAN NYURAT WACANA BAWAK ANTUK AKSARA ANCENG SISIA KELAS XII IPS 2 SMA NEGERI 4 SINGARAJA WARSA PALAJAHAN 2015/2016 ., Kadek Ryan Sukanatha; ., Prof. Dr.Ida Bagus Putrayasa,M.Pd; ., Dr. I Ketut Paramarta, S.S.,M.Hum.
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.7029

Abstract

Tetilikan puniki matetujon, (1) mahbahang tata titi pamelajahan sajeroning ngawigunayang model pembelajaran kooperatif tipe make a match anggen nincapang kawagedan sisia nyurat wacana bawak antuk aksara anceng, (2) mahbahang kawagedan sisia nyurat wacana bawak antuk aksara anceng sasampune ngawigunayang model pembelajaran kooperatif tipe make a match, lan (3) mahbahang penampen sisia ring model pembelajaran kooperatif tipe make a match. Tetilikan puniki ngangge palihan penelitian tindakan kelas. Jejering tetilikan puniki inggih punika guru lan sisia kelas XII IPS 2 SMA Negeri 4 Singaraja. Penandang tetilikan puniki wenten tiga, (1) model pembelajaran kooperatif tipe make a match, (2) kawagedan sisia nyurat wacana bawak antuk aksara anceng, lan (3) penampen sisia majeng model pembelajaran kooperatif tipe make a match. Kramaning mupulang data sane kanggen ring tetilikan puniki wenten kramaning praktiasa, tes, lan kuesioner. Data tetilikan puniki katureksain ngangge teknik analisis kualitatif lan teknik analisis kuantitatif. Pikolih tetilikan puniki inggih punika, (1) wenten makudang-kudang tata titi sane manut sajeroning ngawigunayang model pembejaran kooperatif tipe make a match anggen nincapang kawagedan nyurat wacana bawak antuk aksara anceng sisia kelas XII IPS 2 SMA Negeri 4 Singaraja, (2) wenten panincapan pikolih tes sisia kelas XII IPS 2 SMA Negeri 4 Singaraja sajeroning nyurat wacana bawak antuk aksara anceng. Ring pailehan I, rata-rata nilai sisia 70,72, nglantur wenten panincapang ring pailehan II antuk rata-rata nilai sisia 75,15. (3) Saking pikolih penampen sisia, ring pailehan I penampene positif lan pailehan II penampene sangat positif ring sajeroning pamelajahan sane ngawigunayang model pembelajaran kooperatif tipe make a match. Kata Kunci : kooperatif tipe make a match, wacana bawak, aksara anceng This study are aimed to, (1) describe learning steps of implementing cooperative learning model make a match to improve the students' ability in writing a brief discourse by using anceng literacy, (2) appropriatelly describe the ability in writing a short passage with a script anceng, after applying cooperative learning model make a match, and (3) describe the students' response in implementing cooperative learning model make a match. The design of this research is a classroom action research. Subjects of this study were teachers and students of XII IPS 2 class SMA Negeri 4 Singaraja. There are three objects of this reseach, namely the implementation of cooperative learning models, the ability of students to write a brief discourse with anceng literacy, and students' response to the cooperative learning model make a match. The methods were used in collecting data are observation, tests, and questionnaires. The data that has been obtained were analyzed by using qualitative and quantitative analysis. The results of this study were (1) there are several learning steps that appropriate implementing cooperative learning model make a match to improve the students' ability writing a brief discourse by using anceng literacy of XII IPS 2 students in SMA Negeri 4 Singaraja,(2) there is an increase in results test students write letters anceng discourse short with learning using cooperative learning model make a match. In the first cycle the average test results of student learning is 70.72 and second cycle students' average was 75.15. (3) referred to the results of the questionnaire, students gave a positive response in the first cycle and in the second cycle, students responded were very positively to the cooperative learning model make a matchkeyword : the cooperative learning make a match, a brief discourse, anceng literacy
Nureksain Kawentenan Anggah-ungguhing Basa Bali sajeroning Pawiwahan ring Banjar Sumbul, Desa Yehembang Kangin, Kecamatan Mendoyo, Kabupaten Jembrana, ring Warsa 2016 ., I Gst A Kd Yulandari; ., Ida Bagus Made Ludy Paryatna, S.S.; ., Dra. Made Sri Indriani, M.Hum.
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.7179

Abstract

Tetilikan puniki matetujon nlatarang (1) kawentenan pawiwahan ring wewidangan Banjar Sumbul, Desa Yehembang Kangin, Kecamatan Mendoyo, Kabupaten Jembrana, (2) kawentenan anggah-ungguhing basa Bali sajeroning pawiwahan ring Banjar Sumbul, Desa Yehembang Kangin, Kecamatan Mendoyo, Kabupaten Jembrana lan (3) kaiwangan anggah-ungguhing basa Bali sajeroning pawiwahan ring Banjar Sumbul, Desa Yehembang Kangin, Kecamatan Mendoyo, Kabupaten Jembrana. Tetilikan puniki nganggen tetilik deskriptif kualitatif. Jejering tetilikan puniki, pawiwahan ring Banjar Sumbul. Penandang tetilikan puniki, anggah-ungguhing basa Bali sane wenten ring pawiwahan ring Banjar Sumbul. Kramaning mupulang data ring tetilikan puniki nganggen kramaning pratiaksa lan dokumentasi. Data tureksa sane kanggen inggih punika analisis data deskriptif kualitatif antuk pamargi (1) reduksi data, (2) deskripsi data, lan (3) panyutetan. Pepolih tetilikan puniki inggih punika (1) kawentenan pawiwahan Banjar Sumbul sane mapaiketan sareng kawentenan tutur mamargi antar manut kadi napi sane kaaptiang, mapaiketan sareng kutus pisarat kawentenan tutur inggih punika galah, genah lan kahanan, pamilet, tetujon tutur, unteng tutur, nada tutur, istrumentails, uger-uger tutur mabebaosan, lan soroh tutur. (2) Kawentenan anggah-ungguhing Basa Bali ring pawiwahan inggih punika sajeroning krunanyane akehan nganggen kruna alus mider lan sajeroning lengkaranyane wenten lengkara alus singgih, alus madia, alus sor lan lengkara andap. (3) kaiwangan anggah-ungguhing basa Bali sajeroning pawiwahan ring Banjar Sumbul inggih punika kantun akeh nganggen kruna serapan basa Indonesia. Kata Kunci : anggah-ungguhing basa Bali, mabebaosan, pawiwahan. This study aims to explain (1) the conditionof marriage at Banjar Sumbul, (2) the condition ofanggah-ungguhing basa Bali in the marriage at Banjar Sumbul, and (3) the mistake ofanggah-ungguhing basa Bali in the marriage at Banjar Sumbul. This study was designed by using descriptive qualitative research.The subjects were the marriage of Banjar Sumbul. The object of this study was anggah-ungguhing basa Baliin the marriage at Banjar Sumbul. The data collection methods used in this study is the observation and documentation. Data analysis method used is descriptive qualitative data analysis which consists of, data reduction, description of data, and conclusion. The result of the study shows that (1) the condition of marrage Banjar Sumbulwas well as expected, which is associated with eight terms of speech even that issetting and scene, participants, ends, act sequence, key, instrumentalities, ect. (2) The condition ofanggah-unguhing basa Bali in the marriage, the words many usedalus mider word and the sentence using the phrase alus singgih, alus madia, alus sor, and andap sentence. (3) The mistake ofanggah-ungguhing basa Bali in the marriage at Banjar Sumbul, there are some words that use words uptake of Indonesia. keyword : anggah-ungguhing basa Bali, speaking, marriage
CAMPUR KODE RING SAJERONING SKRIPSI MAHASISYA JURUSAN PENDIDIKAN BAHASA BALI SASIH AGUSTUS WARSA 2015 ., Fendy Darmawan I Putu; ., Prof. Dr. I Nengah Suandi,M.Hum; ., Ida Bagus Rai, S.S., M.Pd
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.6578

Abstract

Penelitian kualitatif ini bertujuan untuk mengetahui (1) menjelaskan bentuk campur kode yang ada pada skripsi, dan (2) jenis campur kode yang ada pada skripsi. Objek penelitian ini adalah Skripsi Mahasiswa Jurusan Pendidikan Bahasa Bali Tahun 2015. Ada dua skripsi yang diteliti. Data penelitian ini diambil dari salah satu karya ilmiah yang berupa skripsi yang berjudul Seseleh Tata Wangun Jroning Kriya Sastra Lan Sosiologi Pangawi Ring Novel “Sing Jodoh” Reriptan I Made Sugianto dan Rerawatan Pikobet Krama Bali Ring Novel “UUG” Olih I Nyoman Manda : Seseleh Sosiologi Sastra. Dari penelitian ini pengumpulan data yang di pakai adalah rancangan penilitian dokumentasi dengan teknik BSC baca, simak, catat. Data yang dicari mengenai campur kode menurut bentuk bahasa dan jenis campur kode menurut bahasa yang terdapat pada isi skripsi. Hasil penelitian ini akan menunjukkan (1) bentuk campur kode bentuk bahasa dalam skripsi  terdapat 5 bentuk yaitu: bentuk kata berjumlah 340, bentuk frasa berjumlah 54, bentuk kata ulangan berjumlah 28 dan yang berbentuk idiom dan baster tidak ada data yang di dapatkan (2) jenis campur kode bahasa dalam skripsi yang berbentuk campur kode ke tengah 36 data, campur kode ke luar 32, dan campur kode campuran 8 data. Sesudah mengumpulkan data, data yang di dapatkan akan di masukan ke dalam dokumentasi. Kata Kunci : campur kode, skripsi This research qualitative of this study were to know (1) the code mixing form in skripsi (2) the kind that effect the appearance of code mixing in skripsi. The object of this study is the skripsi student of language education Bali 2015. There are two skripsi researching. The research data was taken form one scientific paper in the form of a skripsi entitled Tata Wangun Jroning Kriya Sastra Lan Sosiologi Pangawi Ring Novel “Sing Jodoh” Reriptan I Made Sugianto and Rerawatan Pikobet Krama Bali Ring Novel “UUG” Olih I Nyoman Manda : Seseleh Sosiologi Sastra. From this research data collection in use is the study design with technical documentation BSC read, listen, record. The data in the search of the mixed code according to the shape and type of contents code-mixing language according to the language contained in the contents of the skripsi (1) the code mixing form in skripsi consists of 5 forms, they where: the word forms were 340, phrase forms were 54, replay word form was 28 and in the form of idioms and baster not found in this research (2) types of code mixing in the this in getting inner code mixing 36 data, outder code mixing 32 data, and hybrid code mixing 8 data. After collecting the data, the data obtained will be incorporated into the documentation. keyword : code mixing, skripsi
SESELEH WANGUN INTRINSIK MIWAH GUNA SARAT PAGURON-GURON RING PUPULAN CERPEN SUECAN WIDHI KEKAWIAN I KOMANG ALIT JULIARTHA ., Putu Agus Dody Andriawan; ., Ida Ayu Putu Purnami, S.S., M.Pd; ., Ida Bagus Made Ludy Paryatna, S.S.
Jurnal Pendidikan Bahasa Bali Undiksha Vol 3, No 1 (2016):
Publisher : Universitas Pendidikan Ganesha

Show Abstract | Download Original | Original Source | Check in Google Scholar | DOI: 10.23887/jpbb.v3i1.7031

Abstract

KUUB Tetilik puniki matetujon nlatarang indik (1) wangun intrinsik miwah (2) guna sarat paguron-guron sane wenten ring pupulan cerpen suecan widhi. Jejering tetilikane puniki inggih punika pupulan cerpen suecan widhi. Penandang tetilikannyane inggih punika wangun intrinsik miwah guna sarat paguron-guron sane wenten ring pupulan cerpen suecan widhi. Tetilikane puniki nganggen palihan deskriptif kualitatif miwah nganggen metode kramaning studi pustaka miwah kramaning dokumentasi sane kawantu antuk nganggen piranti tetilik marupa kartu data. Data tureksa sane kaanggen inggih punika deskriptif kualitatif, pah-pahannyane (1) nyelehin data, (2) reduksi data, (3) nyorohang data, (4) nelatarang data miwah (5) tetingkesan. Kawentenan wangun intrinsik punika wenten pepitu inggih punika (1) unteng, (2) lelintihan, (3) pragina miwah pawatekan, (4) desa, kala miwah patra, (5) pagenahan sang pangawi, (6) bebaosan miwah (7) piteket. Samian wangun intrinsik puniki prasida kapanggihin ring pupulan cerpen suecan widhi. Guna sarat paguron-guron sane prasida kapanggihin ring pupulan cerpen suecan widhi puniki wenten pepitu minakadi: sradha bhakti (religius), rasa meled uning (rasa ingin tahu), arjawa (jujur), teleb ring pakaryan (kerja keras), urati ring pawongan (peduli sosial), pasawitran (pertemanan/persahabatan) miwah eling ring swadarma (bertanggung jawab). Cutetnyane pupulan cerpen suecan widhi puniki sampun kawangun olih wangun sane jangkep tur guna sarat paguron-guron prasida kapanggihin ring pupulan cerpen suecan widhi puniki prasida kaanggen sesuluh ring kahuripan jadmane. Dumogi pikolih tetilikan puniki prasida mawiguna majeng ring pembina basa Bali miwah para krama Bali nglestariang kasusastraan Bali pamekasnyane ring sajeroning cerpen mabasa Bali. Kata Kunci : Cerpen, guna sarat paguron-guron, wangun intrinsik Abstract This research purpose to explain (1) the intrinsic elements and (2) the value of characters education in the short story collection “Suecan Widhi”. This research subject is the short story collection “Suecan Widhi”. Object of this study is an element of intrinsic and the value of characters education in the short story collection “Suecan Widhi”. This research uses qualitative descriptive sectionand using the literature method and documentation that assited using research intruments such as data card. The data analysis used qualitative descriptive, part of which are (1) identification of data, (2) data reduction, (3) data classification, (4) to explain the data and (5) conclusions. There are seven intrinsic elements such as (1) theme, (2) plot, (3) character and characterization, (4) setting, (5) point of view, (6) conversation and (7) amessage. All those intrinsic elements can be found in the short story collection “Suecan Widhi”. The seven part of value of character education obtained from this collection of short stories “Suecan Widhi” which are: (1) religious, (2) curiosity, (3) honesty, (4) hard working, (5) social caring, (6) friendship and (7) responsibility. The conclusion is the short story collection “Suecan Widhi” has constructed by complete elements and the value of character education that is found in the short story collection “Suecan Widhi” can be used as reflection of humans life. Hopefuly this research may be helpful for Balinese language developer and Balinese community in preserving Balinese language literary especially in Balinese short story. keyword : intrinsic, short story, value of character education